Bảo tàng Lâm Đồng | Lam Dong Museum

Hưởng ứng Ngày Quốc tế bảo tàng năm 2026: “Bảo tàng đoàn kết một thế giới đang chia rẽ”

Kỷ niệm Ngày Quốc tế bảo tàng 18/5/2026, Hiệp hội bảo tàng quốc tế (ICOM) hướng hoạt động các bảo tàng với chủ đề: “Bảo tàng đoàn kết một thế giới đang chia rẽ” (Museums Uniting a Divided World).

Áp phích (poster) kỷ niệm Ngày Quốc tế bảo tàng năm 2026

Chủ đề “Bảo tàng đoàn kết một thế giới đang chia rẽ” (Museums Uniting a Divided World) là chủ đề xuyên suốt các hoạt động kỷ niệm 80 năm thành lập ICOM trong năm 2026, nêu bật tiềm năng của bảo tàng trong vai trò là cầu nối để vượt qua những chia rẽ về văn hóa, xã hội và địa chính trị, thúc đẩy đối thoại, sự hiểu biết, hòa bình trong nội bộ và giữa các cộng đồng trên toàn thế giới.

Bảo tàng không xóa bỏ sự khác biệt mà tạo ra những điều kiện để những khác biệt được thấu hiểu và xử lý trên cơ sở tôn trọng: bằng cách bảo vệ di sản, ký ức, cung cấp cơ hội học tập, suy ngẫm và tạo ra những không gian thân thiện nơi các tiếng nói đa dạng được lắng nghe. Với tính chất mở và dễ tiếp cận, bảo tàng thúc đẩy sự đa dạng và tính bền vững (mục tiêu Phát triển bền vững của Liên hợp quốc đã được thực hiện từ năm 2020). Năm 2026, Chủ đề Ngày Quốc tế bảo tàng phù hợp với ba mục tiêu sau: Giảm thiểu bất bình đẳng; Hòa bình, công lý và các thể chế vững mạnh; Quan hệ đối tác vì các mục tiêu.

ICOM khuyến khích các bảo tàng thể hiện vai trò như là các đại sứ của Ngày Quốc tế bảo tàng, thông qua các hoạt động của bảo tàng đã thực hiện và mối quan hệ với cộng đồng, khách tham quan mà bảo tàng đã xây dựng trong thời gian qua. Ngoài các hoạt động bảo tàng lên kế hoạch, việc tham gia Ngày Quốc tế bảo tàng là dịp để các bảo tàng thể hiện vai trò của bảo tàng như một “đại sứ” của Ngày Quốc tế bảo tàng với những mục tiêu, như: Thiết lập quan hệ hợp tác với trường học, hiệp hội, thư viện, các bảo tàng khác,... để quảng bá sự kiện và củng cố mối liên kết với các tổ chức có chung mục tiêu; vận động cho vai trò của bảo tàng trong xã hội, giúp các cơ quan địa phương, khu vực và quốc gia hiểu được ý nghĩa của các hoạt động bảo tàng đối với công chúng; chia sẻ thông tin về Ngày Quốc tế bảo tàng thông qua cộng đồng địa phương, mạng xã hội và trang thông tin của đơn vị; tăng cường sự hiện diện quốc tế bằng cách đăng tải thông tin về sự kiện Ngày Quốc tế bảo tàng của bạn trên Bản đồ Tương tác, giúp mở rộng phạm vi tiếp cận và lan tỏa thông tin trong mạng lưới toàn cầu.

Bảo tàng tỉnh Lâm Đồng cũng như các bảo tàng ở Việt Nam sẽ chủ động nghiên cứu và triển khai chủ đề Ngày Quốc tế bảo tàng năm 2026 trong việc xây dựng kế hoạch hoạt động, trưng bày, giáo dục di sản văn hóa và truyền thông bảo tàng; phát huy vai trò của bảo tàng như không gian kết nối xã hội, thúc đẩy đối thoại, hiểu biết, bao dung và gắn kết cộng đồng. Đồng thời, nghiên cứu, quán triệt và tổ chức thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam và Nghị quyết số 30/NQ-CP ngày 24/02/2026 của Chính phủ ban hành Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW; đẩy mạnh các hoạt động tuyên truyền, trưng bày, giáo dục truyền thống và tổ chức các chương trình kỷ niệm các ngày lễ lớn, sự kiện lịch sử quan trọng của đất nước trong năm 2026.

Bảo tàng cần tăng cường đổi mới toàn diện hoạt động, tập trung vào một số nội dung: Đổi mới trưng bày theo hướng hiện đại, lấy công chúng làm trung tâm, tăng tính kể chuyện, liên hệ đương đại và sự tham gia của cộng đồng. Đẩy mạnh chuyển đổi số, số hóa sưu tập, phát triển trưng bày trực tuyến, thuyết minh đa phương tiện, ứng dụng công nghệ mới nhằm nâng cao trải nghiệm và khả năng tiếp cận. Nâng cao chất lượng giáo dục di sản văn hóa, phát triển các chương trình chuyên sâu, tương tác, phục vụ đa dạng đối tượng, đặc biệt là thanh thiếu niên và nhóm nghiên cứu. Tăng cường khả năng tiếp cận và tính bao trùm, bảo đảm phục vụ các nhóm công chúng đặc thù (người khuyết tật, trẻ em, người cao tuổi…). Đẩy mạnh hợp tác trong nước và quốc tế, chia sẻ chuyên môn, kinh nghiệm trong nghiên cứu, trưng bày, bảo quản, chuyển đổi số và phát huy giá trị di sản văn hóa dân tộc. Tăng cường quản lý sưu tập và ứng phó rủi ro, hoàn thiện kiểm kê, bảo quản, an ninh, xây dựng phương án ứng phó khẩn cấp. Tăng cường sưu tầm, nghiên cứu và đưa di sản văn hóa, hiện vật quý có nguồn gốc Việt Nam ở nước ngoài về nước. Đẩy mạnh hợp tác với các tổ chức, bảo tàng, nhà sưu tập để đưa hiện vật về nước phù hợp quy định và thông lệ quốc tế (trao trả, hiến tặng, mua lại, hợp tác trưng bày), bảo đảm điều kiện tiếp nhận, bảo quản và phát huy giá trị sau hồi hương. Huy động nguồn lực xã hội hợp pháp, phát triển mạng lưới tình nguyện viên, chuyên gia, đối tác hỗ trợ hoạt động bảo tàng. Đổi mới công tác truyền thông, tăng cường ứng dụng nền tảng số, mạng xã hội, phối hợp báo chí nhằm mở rộng tiếp cận công chúng, đặc biệt là giới trẻ. Bảo đảm tuân thủ đạo đức nghề nghiệp và phát triển bền vững, nâng cao tính minh bạch, trách nhiệm xã hội và năng lực đội ngũ cán bộ bảo tàng.

Thái An (tổng hợp)